Kunst & overspel

‘Het Boek van de kinderen’ van Antonio Susan Byatt is allesbehalve een kinderboek. In haar nieuwe vuistdikke roman schetst de ‘Dame of the British Empire’ en voormalige Booker Prize-winnares een breed uitwaaierend beeld van het Britse Victoriaanse koninkrijk tussen 1895 en 1919. Kinderboekenschrijfster en vrijdenkster Olive heeft een ‘open huwelijk’ met Humphry Wellwood, publicist en voormalig werknemer van de Bank of England. Ze wonen in een idyllisch huis in Londen, hebben zeven kinderen en zijn lid van de socialistische denktank Fabian Society, de intellectuele voorloper van Labour. Ten huize Wellwood heerst op het eerste gezicht een vrolijke sfeer; de kunstenaars en vrijdenkers lopen af en aan. Ook al hangt er oorlog in de lucht, toch overheerst bij de Wellwoods hoop en verwachting op het naderende Utopia. Bij de familie van de depressieve pottenbakker Benedict Fludd daarentegen, is ellende troef. Mevrouw Fludd is verslaafd aan opium en hun kinderen zijn emotionele wrakken. De Fludds proberen te overleven van de schamele opbrengst van hun artistieke pottenbakkerij in Kent. Philip Warren is van huis weggelopen. Hij droomt van een leven als kunstenaar, wordt door Olive Wellwood ‘liefdevol’ onder haar vleugels genomen en gaat bij Benedict Fludd in de leer.

In ‘Het boek van de kinderen’ verhaalt Byatt hoe allesverschroeiende artistieke ambities het gezin van een kunstenaar ten gronde kunnen richten. Niet alleen bij de Fludds, maar ook bij de Wellwoods: de vooruitstrevende Olive en Humbert hebben het zo druk met schrijven en overspel plegen, dat ze vergeten hun kinderen op te voeden.

A.S. Byatt is een liefhebster van kunst en dat laat ze ook graag merken. Bladzijdenlang weidt ze uit over de beelden van Rodin en de wandtapijten van William Morris. Afgezien daarvan biedt ‘Het boek van de kinderen’ een fraai en panoramisch zicht op het Britse fin de siècle.

© Jan Stevens

A.S. Byatt, Het boek van de kinderen, De Bezige Bij, 752 blz., 29,90 euro, ISBN 978-90-234-5701-5